ای گـشـتـه جـهان و خـوانده دفـتـربــنـدیـش ز کـار خـویـش بــهـتــرایـن چــرخ بــلــنـد را هـمـی بــیـنپـــــر خــــاک و هــــوا و آب و آذریــک گــوهــ…
| ای گـشـتـه جـهان و خـوانده دفـتـر | بــنـدیـش ز کـار خـویـش بــهـتــر |
| ایـن چــرخ بــلــنـد را هـمـی بــیـن | پـــــر خــــاک و هــــوا و آب و آذر |
| یــک گــوهــر تـــر و نــام او بـــحـــر | یـک گـوهـر خـشـک و نـام او بــر |
| ویـن ابــر بــه جـهـد خـشـک هـا را | زان جــوهـر تــر هـمـی کـنـد تــر |
| بـــیــچـــاره نــبـــات را نــیــبـــنــی | هـمـواره جـوان از این دو گـوهـر؟ |
| ویـــن جـــانـــوران روان گـــرفـــتـــه | بــیــچــاره نــبــات را مــســخــر؟ |
| بــرطــبــع و نــبــات و جــانـور پــاک | ای پــیـر تــو را کـه کـرد مـهـتــر؟ |
| زیـن پــیـش چـه نـیـکـی آمـد از تـو | وز گـاو گـنـه چــه بــود و از خــر؟ |
| تــو بـــی هــنــری چــرا عــزیــزی؟ | او بـی گنهی چـراسـت مضـطـر؟ |
| دانـی کـه چـنـیـن نـه عـدل بـاشـد | پـس چـون مقری بـه عـدل داور؟ |
| وان کـس کـه چـنـیـن عـزیـز کـردت | از بـــهــر تـــو کـــرد گــوهــر و زر |
| زیــرا کــه نــکــرد هــیــچ حـــیــوان | از گـــوهــر و زر تـــاج و افـــســـر |
| بــر گــور و گـوزن اگــر امـیـر اســت | از قـوت خــویـش و دل غـضـنـفـر |
| چـون نـیـسـت خـرد مـیـان ایـشـان | درویـش نـه ایـن، نـه آن تــوانـگـر |
| ایـن مـیـر و عـزیـز نـیـســت بــرگـاه | وان خـوار و ذلـیل نـیـسـت بـر در |
| شـادی و تــوانـگـری خــرد راســت | هـر دو عـرضـنـد و عـقـل جــوهـر |
| شاخی است خرد سخن بـرو بـرگ | تـخمی است خـرد سخن ازو بـر |
| زیـر سـخــن اسـت عـقـل پــنـهـان | عـقل اسـت عـروس و قول چـادر |
| دانــای ســخــن نــکــو کــنــد بـــاز | از روی عــروس عــقــل مـعــجــر |
| تــو روی عـروس خـویـش بــنـمـای | ای گشتـه جـهان و خوانده دفتـر |
| فتنه چه شدی چنین بر این خاک؟ | یـک ره بـرکـن سـوی فـلـک سـر |
| از گـــوهــر و از نــبـــات و حـــیــوان | بـرخـاک بـبـین سه خـط مسـطر |
| هفت است قلم مر این سه خـط را | در خـط و قـلـم بـه عـقـل بــنـگـر |
| بـنـدیـش نـکـو کـه این سـه خـط را | پـیوسـتـه کـه کـرد یـک بـه دیگـر |
| گــشــتــنــت ســتــوروار تـــا کــی | بـا رود و می و سـرود و سـاغـر؟ |
| خـرسـنـد شـدی بـه خـور ز گـیتـی | زیـرا تــو خـری جــهـان چـرا خـور |
| بـــررس ز چـــرا و چـــون، چـــرائی | شـادان بــه چـرا چـو گـاو لـاغـر؟ |
| بــنــدیـش کــه کــردگــار گــیــتــی | از بــــهـــر چــــه آوریـــدت ایـــدر |
| بنگر به چه محکمی بـبـسته است | مــرجــان تــو را بــدیـن تــن انـدر |
| او راسـت بــه پـای بــی سـتـونـی | ایــن گــنــبــد گــردگــرد اخــضــر |
| چـون کـار بـه بـنـد کـرد، بـی شـک | پـر بــنـد بـود سـخـنـش یـکـسـر |
| چـون چـنبـر بـی سـر اسـت فرقان | خـیره چـه دوی بـه گـرد چـنـبـر؟ |
| بــا بــنـد مـچــخ کـه سـخـت گـردد | چـون بــاز بــتـابـی از رسـن سـر |
| گــاورســه چــو کــرد مــی نـدانـی | بـــایــدت ســپـــرد زر بـــه زرگــر |
| پــیـدا چــو تــن تــو اسـت تــنـزیـل | تــاویـل درو چــو جــان مــســتــر |
| گـویند کـه پـیش، ازین گـهر کـوفـت | در ظــلـمـت، زیـر پــی ســکـنـدر |
| امــروز بـــه زیــر پــای دیــن اســت | انـدر ظــلـمـات غــفــلــت و شــر |
| هـــزمـــان بـــزنـــد بـــعـــاد مـــا را | از مــغــرب حـــق بـــاد صـــرصــر |
| سـوراخ شـده اسـت سـد یـاجــوج | یـک چــنــد حــذر کــن ای بــرادر |
| بـر مـنـبـر حـق شـده اسـت دجـال | خـامـش بـنـشـین تـو زیـر مـنـبـر |
| اشـتـر چـو هلـاک گـشـت خـواهـد | آیــد بـــه ســر چــه و لــب جـــر |
| آنـــک او بــــه مـــراد عـــام نـــادان | بــر رفــت بــه مــنـبــر پــیـمــبــر |
| گــفــتــا کــه مـنـم امـام و، مـیـراث | بــســتــد ز نـبــیـرگـان و دخــتــر |
| روی وی اگــر ســـپـــیــد بـــاشـــد | روی کـه بـود سـیه بـه محـشـر؟ |
| صـعـبـی تـو و مـنکـری گـر این کـار | نزدیک تـو صـعـب نیسـت و منکر |
| ور مــی بـــروی تـــو بـــا امـــامــی | کاین فعل شده است ازو مشهر |
| مــن بــا تــو نــیـم کــه شــرم دارم | از فـاطــمـه و شــبــیـر و شــبــر |
| جـــای حـــذر اســـت از تـــو مــا را | گــر تــو نــکــنـی حــذر ز حــیـدر |
| ای گـمـره و خـیـره چـون گـرفـتــی | گــمـراه تــریـن دلــیـل و رهـبــر؟ |
| مـن بــا تــو سـخـن نـگـویـم ایـراک | کــری تــو و رهـبــر از تــو کــرتــر |
| مـن مـیـوه دیـن هـمـی چــرم شـو | چون گاو تـوخار وخس همی چـر |
| شـو پـنـبـه جـهـل بـر کـن از گـوش | بـشـنو سـخـنی بـه طـعم شـکر |
| رخـشنده تـر از سـهیل و خـورشید | بــویـنـده تــر از عــبــیـر و عـنـبــر |
| آن اســـت بـــه نــزد مــرد عــاقــل | مــغــز ســخـــن خـــدای اکــبـــر |
| او را بـــردم بـــه ســـنـــگ تـــا زود | پـیـشـت بـدمـد ز سـنـگ عـبـهـر |
| آنـــگـــاه نـــجـــوئی آب چـــاهـــی | هـر گـه کـه چـشـیدی آب کـوثـر |
| پــرخــاش مـکـن ســخــن بــیـامـوز | از من چه رمی چـو خر ز نشتـر؟ |
| پـــر خـــرد اســـت عــلــم تـــاویــل | پـــریــد هــگــرز مــرغ بـــی پــر؟ |
| از مـذهـب خــصـم خـویـش بــررس | تــــا حــــق بــــدانـــی از مــــزور |
| حــجــت نــبـــود تــو را کــه گــوئی | مــن مؤمــنــم و جــهــود کــافــر |
| گــوئی کــه صــنــوبــرم، ولــیــکــن | زی خـصـم، تـو خـاری او صـنـوبـر |
| هــش دار و مــدار خـــوار کـــس را | مـرغـان همه را حـبـیره مـشـمـر |
| غره چـه شـدی بـه خـنجـر خـویش | مر خـصم تـو را ده اسـت خـنجـر |
| از بـــیـــم شـــدن ز دســـت او روم | مانده اسـت چـنان بـه روم قیصر |
| بــا خــصــم مـگـوی آنـچــه زی تــو | مــعـــلــوم نــبـــاشـــد و مــقــرر |
| مــــنـــداز بــــخــــیـــره نـــازمـــوده | زی بــاز چــو کــودکــان کــبــوتــر |
| پــرهـیـز کـن اخــتــیـار و حــکــمـت | تـا نـیـک بــود بـه حـشـرت اخـتـر |
| انــدر ســفــری بـــســـاز تـــوشــه | یــاران تــو رفــتــه انــد بـــی مــر |
| بــی زاد مـشــو بــرون و مـفــلــس | زیــن خـــیــمـــه بـــی در مـــدور |
| بــهـتــر سـخــنـان و پــنـد حــجــت | صــد بـــار تـــو را ز شــیــر مــادر |
گروه کتاب پایگاه خبری شاعر
منبع : درج
منبع : درج
