ای خــردمـنـد نـگـه کـن کـه جــهـان بــرگـذر اســتچــشـم بــیـنـاسـت هـمـانـا اگـرت گـوش کـر اسـتنــه هـمــی بــیـنـی کــایـن چــرخ کــبــود از بــر م…
| ای خــردمـنـد نـگـه کـن کـه جــهـان بــرگـذر اســت | چــشـم بــیـنـاسـت هـمـانـا اگـرت گـوش کـر اسـت |
| نــه هـمــی بــیـنـی کــایـن چــرخ کــبــود از بــر مــا | بــسـی از مـرغ سـبــک پــرتــر و پــرنـده تـر اسـت؟ |
| چـون نـبــیـنـی کـه یـکـی زاغ و یـکـی بــاز سـپــیـد | انـدر ایـن گــنــبــد گــردنـده پــس یـکــدگــر اســت؟ |
| چــون بـــه مــردم شــود ایــن عــالــم آبـــاد خــراب | چـون نـدانـی کـه دل عـالـم جــسـم بــشـر اسـت؟ |
| از کـه پــرسـی بــجــز از دل تــو بــد و نـیـک جـسـد | چـون همـی دانـی کـو مـعـدن عـلـم و فـکـر اسـت؟ |
| از کــه پــرســنــد جــز از مــردم نــیــک و بـــد دهــر | چـون بـر این قـافـلـگـی مردم سـالـار و سـر اسـت؟ |
| ای خـــردمـــنـــد اگـــر مـــســـتـــان آگـــاه نــیــنــد | تــو از ایـن جــای حــذر گـیـر کـه جــای حــذر اسـت |
| بــه خــرد خــویــشــتــن از آتــش و اغــلــال بـــخــر | تــو خــرد ورز وگــر بــیـشــتــر از خــلـق خــر اســت |
| مـرد دانـســتــه بــه جــان عــلــم و خــرد را بــخــرد | گر چـه این خـر رمه از عـلم و خـرد بـی خـبـر اسـت |
| بــه خــرد گـوهـر گـردد کـه جــهـان چــون دریـاسـت | به خرد میوه شود خوش که جهان چون شجر است |
| نــشــود غــره بـــه بـــســیــاری جـــهــال جـــهــان | کـه بـسـی سـنـگ بـه دریـا در بـیش از گـهـر اسـت |
| گـر هـمـی نـادان را حــشـمـت بــیـنـد ســوی شـاه | ســوی یـزدان دانـا مـحــتــشــم و بــا خــطـر اســت |
| هــر دو بـــرگ و بـــر بـــر اصــل درخــتـــنــد ولــیــک | بـــر ســزای بـــشــر و بـــرگ ســزای بــقــر اســت |
| جـــز خـــردمــنــد مــدان عــالــم را تـــخــم و بـــری | همه خـار و خس دان هر چـه بـجـز تـخم و بـر است |
| بـــیــد مــانــنــد تـــرنــج اســت ز دیــدار بـــه بـــرگ | نیسـت در بـرگ سـخـن بـلکه سخـن در ثـمر اسـت |
| نــبـــود مــردم جـــز عـــاقـــل و، بـــی دانــش مــرد | نــبـــود مــردم، هــرچــنــد کــه مــردم صــور اســت |
| آن بــصـیـر اســت کـه حــق بــصـر انـدر دل اوســت | نه بـصیر اسـت کسی کش بـه سر اندر بـصر اسـت |
| نــــپــــرد بــــر فــــلــــک و بــــر ســــر دریـــا نــــرود | جـز کـه هـشـیـار کـسـی کـز خـردش پـاو پـر اسـت |
| گــر تــو از هــوش و خــرد یــافــتــه ای پـــا و پـــری | پـس خـبــر گـوی مـر از آنـچـه بـرون زیـن اکـر اسـت |
| گـرد ایـن گـنـبــد گـردنـده چــه چـیـز اسـت مـحـیـط | نرم چـون بـاد و یا سـخـت چـو خـاک و حـجـر اسـت |
| اگــر آن ســـخـــت بـــود ســوده شــود چـــرخ بـــرو | پــس دلـیـل اســت کـه آن چــیـز ازو نـرم تــر اسـت |
| پس چو نرم است جسد باشد و آنچ او جسد است | بـی نـهـایت نـبـود کـاین سـخـنـی مـشـتـهـر اسـت |
| پـس چـه گوئی که از آن نرم جـسد بـرتـر چـیست؟ | نـیـک بـنـگـر کـه نـه ایـن کـار کـسـی بـدنـگـر اسـت |
| چـــرخ را زیــر و زبـــر نــیــســت ســوی اهــل خــرد | آنـــچ ازو زیـــر تــــو آمــــد دگــــری را زبــــر اســــت |
| ور چـنین اسـت چـه گـوئی کـه خـدا از بـر ماسـت؟ | ســخــنـت سـوی خــردمـنـد مـحــال و هـدر اســت |
| وانـــچـــه او را زبــــر و زیـــر بــــود جــــســـم بــــود | نــتـــوان گــفــت کــه خــالــق را زیــر و زبـــر اســت |
| گـشــتــن حــال و ســخــن گـفـتــن بــاواز و حــروف | زبــر و زیــر هــمــه جــمــلــه بــه زیـر قــمــر اســت |
| نــظـــر تـــیــره در ایــن راه نـــدانــد ســـرخـــویــش | ور چـه رهـبـر بـه سـوی عـالـم عـقـلـی نـظـر اسـت |
| زیـن ســخــن مـگـذر و ایـن کـار بــه خــواری مـگـذار | گـر خــرد را بــه دل و جــان تــو بــر، ره گــذر اســت |
| و گـــرت رغـــبــــت بــــاشـــد کـــه در آئی زیـــن در | بـشنو از من سخـنی کاین سخـنی مخـتـصر اسـت |
| ســـوی آن بـــایــد رفـــتـــنــت کـــه از امــر خـــدای | بــر خــزیـنــه ی خــرد و عــلــم خــداونــد در اســت |
| آنـــکـــه زی دانـــا دریــای خـــرد خـــاطـــر اوســـت | اوســت دریـا و دگـر یـکـســره عـالـم شــمـر اســت |
| آنـــکـــه زی اهـــل خـــرد دوســـتـــی عـــتـــرت او، | بـا کـریمـی ی نـسـبـش، تـا بـه قـیـامـت اثـر اسـت |
| گــر بـــتـــرســی هــمــی از آتـــش دوزخ بـــگــریــز | سـوی پـیمانش، کـه پـیمانش از آتـش سـپـر اسـت |
| هــنــر و فــضــل و خــرد در ســیــر اوســت هــمــه | همچـو او کیسـت که فضل و هنر او را سـیر اسـت؟ |
| قــیـمــتــی گــردی اگــر فــضــل و هـنــر گــیـری ازو | قـیـمـت مـرد نـدانـی کـه بــه فـضـل و هـنـر اسـت؟ |
| هـر خــردمــنـد بــدانـد کــه بــدیـن حــال و صــفــت | بــاب عـلـم نـبــی و بــاب شــبــیـر و شــبــر اســت |
| وگـــرت رهـــبـــر بـــایـــد بـــه ســـوی ســـیـــرت او | زی ره و ســیــرت اویــت پــســرش راهــبـــر اســت |
| روی یــــزدان جـــــهــــانــــدار و خــــداونــــد زمــــان | کـه ز تــایـیـد خــدائی بــه درش بــر حــشــر اســت |
| رایـت شــاهـان را صــورت شــیـر اســت و پــلــنــگ | بـــر ســر رایــت او ســورت فــتـــح و ظــفــر اســت |
| او بـــه قــصـــر انــدر آســـوده و از خـــالــق خـــلــق | نـصـر و تــایـیـد سـوی حــضـرت او بــر سـفـر اســت |
| ذوالــفــقــار آنـکــه بــه دســت پــدرش بــود کــنـون | بـــه کـــف اوســـت ازیــرا پـــســـر آن پـــدر اســـت |
| نـرسـد جــز ز کـفـش خــیـر و سـعـادت بــه جــهـان | کــف اوشــایــد بــودن کــه جــهــان را جــگــراســت |
| فــــخــــر بــــر عــــالــــم ارواح و بــــر ارواح کــــنـــد | آنـکـه در عـالـم اجــســام چــنـیـنـش پــسـر اســت |
| ای خــداونــدی کــه ت نــیـســت در آفــاق نــظــیـر | رحـمـت و فـضـل تـو زی حـجـت تـو مـنـتــظـر اسـت |
| گر چـه کامش ز غم و حسرت خشک است زبـانش | بـــه مــدیــج پـــدر و جــدت و مــدح تـــو تـــر اســت |
| خـــار و ســـنــگ دره یــمــگــان بـــا طـــاعـــت تـــو | در دمــاغ و دهــن بـــنــده ت عــود و شــکــر اســت |
| تــو خــداونـد چــو خــورشــیـد بــه عــالـم ســمـری | هـمـچـنـیـن بــنـده زارت بـه خـراسـان سـمـر اسـت |
| ســوی مــن نــحــس زمــان هــرگــز نــاظــر نــبــود | تــا خــداونـد زمــان را بــه ســوی مـن نـظــر اســت |
گروه کتاب پایگاه خبری شاعر
منبع : درج
منبع : درج
