خانه / کتابخانه دیجیتال / کتاب های شاعران / ابوالقاسم فردوسی / شماره ٤

شماره ٤

چـنـان بـد کـه روزی چـنـان کـرد رایکـه در پـادشـاهـی بــجـنـبـد ز جـایبـرون رفـت بــا ویـژه گـردان خـویـشکـه بـا او یکی بـودشـان رای و کیشســوی کــشــ…

چـنـان بـد کـه روزی چـنـان کـرد رای	کـه در پـادشـاهـی بــجـنـبـد ز جـای
بـرون رفـت بــا ویـژه گـردان خـویـش	کـه بـا او یکی بـودشـان رای و کیش
ســوی کــشــور هـنـدوان کــرد رای	سـوی کـابــل و دنـبــر و مـرغ و مـای
بــه هـر جــایـگـاهـی بــیـاراســتــی	می و رود و رامـشـگـران خـواسـتـی
گــشــاده در گــنـج و افــگــنـده رنـج	بــرآیـیـن و رســم ســرای ســپــنــج
ز زابــل بــه کـابــل رســیـد آن زمـان	گــرازان و خـــنــدان و دل شــادمــان
یـکــی پــادشــا بــود مــهــراب نــام	زبـر دسـت بـا گـنج و گـسـتـرده کـام
بـــه بـــالــا بـــه کـــردار آزاده ســـرو	بــه رخ چـون بــهـار و بـه رفـتـن تـذرو
دل بــخــردان داشــت و مــغــز ردان	دو کــتــف یــلــان و هــش مــوبــدان
ز ضــحــاک تــازی گــهــر داشــتــی	بـه کـابــل هـمـه بــوم و بــرداشـتـی
همـی داد هر سـال مـر سـام سـاو	کـه بــا او بــه رزمـش نـبــود ایـچ تـاو
چـو آگـه شـد از کـار دسـتــان سـام	ز کــابــل بــیــامــد بــهــنــگــام بـــام
ابـــا گــنــج و اســـپـــان آراســـتـــه	غـلـامـان و هـر گـونـه ای خـواسـتــه
ز دیـنـار و یـاقـوت و مـشـک و عـبـیـر	ز دیـبــای زربــفـت و چــیـنـی حــریـر
یــکــی تــاج بـــا گــوهــر شــاهــوار	یــکــی طــوق زریـن زبــرجــد نــگــار
چـو آمـد بــه دسـتــان سـام آگـهـی	کــه مــهــراب آمــد بــدیــن فــرهــی
پــذیـره شــدش زال و بــنـواخــتــش	بــه آیـیـن یـکـی پــایـگـه سـاخـتـش
ســوی تــخــت پــیـروزه بــاز آمـدنـد	گــشــاده دل و بـــزم ســـاز آمــدنــد
یـکــی پــهـلــوانـی نـهـادنــد خــوان	نـشـسـتــنـد بــر خــوان بــا فـرخــان
گــســارنـده مــی مــی آورد و جــام	نــگــه کـــرد مــهــراب را پـــورســـام
خـــوش آمــد هــمــانــاش دیــدار او	دلــش تــیــز تـــر گــشــت در کــار او
چـو مـهراب بـرخـاسـت از خـوان زال	نــگــه کــرد زال انــدر آن بـــرز و یــال
چــنـیـن گـفــت بــا مـهـتــران زال زر	کـه زیـبـنـده تـر زیـن کـه بـنـدد کـمـر
یــکـــی نــامـــدار از مــیــان مــهــان	چـنـیـن گـفـت کـای پـهـلـوان جـهـان
پــس پــرده او یــکــی دخــتــرســت	که رویش ز خـورشید روشن تـرسـت
ز سـر تـا بــه پـایـش بـه کـردار عـاج	به رخ چون بهشت و به بالا چو ساج
بـران سفت سیمنش مشکین کمند	سرش گشتـه چـون حـلقه پـای بـند
رخــانـش چــو گــلـنـار و لـب نـاردان	ز سـیـمـیـن بــرش رسـتـه دو نـاروان
دو چـشمش بـسان دو نرگس بـبـاغ	مـــژه تـــیـــرگـــی بــــرده از پـــر زاغ
دو ابـــرو بـــســـان کـــمـــان طـــراز	بــرو تــوز پــوشــیـده ازمــشــک نــاز
بـهـشـتـیـسـت سـرتـاسـر آراسـتـه	پـــر آرایــش و رامــش و خــواســتــه
بـــرآورد مـــر زال را دل بـــه جـــوش	چــنـان شــد کـزو رفــت آرام وهـوش
شب آمد پـر اندیشه بـنشسـت زال	بـه نادیده بـرگشت بـی خـورد و هال
چـو زد بــر سـر کـوه بــر تـیـغ شـیـد	چـو یـاقـوت شـد روی گـیتـی سـپـید
در بـــار بــگــشــاد دســتــان ســام	بــرفــتــنــد گــردان بــه زریــن نــیــام
در پـــهــلـــوان را بـــیــاراســـتـــنـــد	چـو بــالـای پــرمـایـگـان خـواسـتــنـد
بــرون رفــت مـهـراب کـابــل خــدای	ســوی خــیــمــه زال زابـــل خـــدای
چــو آمــد بـــه نــزدیــکــی بـــارگــاه	خــروش آمـد از در کـه بــگـشـای راه
بـــر پـــهــلــوان انــدرون رفـــت گـــو	بـــســان درخـــتـــی پـــر از بـــار نــو
دل زال شــد شــاد و بــنــواخــتــش	ازان انـجــمــن ســر بــرافــراخــتــش
بـپـرسید کز من چـه خـواهی بـخواه	ز تــخــت و ز مـهـر و ز تــیـغ و کــلـاه
بــدو گـفــت مـهـراب کــای پــادشــا	ســـرافـــراز و پـــیــروز و فــرمــان روا
مــرا آرزو در زمـــانــه یــکـــیــســـت	کـه آن آرزو بــر تــو دشــوار نـیـســت
که آیی بـه شـادی سـوی خـان من	چـو خـورشـید روشـن کنی جـان من
چنین داد پـاسخ که این رای نیست	بـه خـان تـو انـدر مـرا جـای نـیـسـت
نـبــاشـد بـدیـن سـام هـمـداسـتـان	همـان شـاه چـون بـشـنود داسـتـان
که ما می گساریم و مستان شویم	سـوی خـانـه بــت پـرسـتـان شـویـم
جـزان هر چـه گویی تـو پـاسخ دهم	بــــه دیـــدار تــــو رای فـــرخ نـــهـــم
چــو بــشــنـیـد مـهـراب کـرد آفـریـن	بــه دل زال را خــوانــد نــاپــاک دیــن
خــرامـان بــرفـت از بــر تــخــت اوی	هـمـی آفـریـن خـوانـد بـر بـخـت اوی
چـو دستـان سـام از پـسش بـنگرید	سـتـودش فـراوان چـنان چـون سـزید
ازان کـو نـه هـم دیـن و هـم راه بـود	زبـــان از ســتــودنــش کــوتــاه بـــود
بـرو هیچـکـس چـشـم نگـمـاشـتـند	مــر او را ز دیــوانــگـــان داشـــتـــنــد
چــو روشــن دل پــهـلـوان را بــدوی	چـنـان گـرم دیـدنـد بــا گـفـت وگـوی
مـر او را ســتــودنـد یـک یـک مـهـان	هـمـان کـز پـس پـرده بــودش نـهـان
ز بـــالــا و دیــدار و آهــســـتـــگـــی	ز بـایـسـتـگـی هـم ز شـایـسـتـگـی
دل زال یــکــبــاره دیــوانــه گــشــت	خـرد دور شـد عـشـق فرزانه گشـت
ســپـــهــدار تـــازی ســر راســتــان	بــگـویـد بــریـن بــر یـکـی داســتــان
که تـا زنده ام چـرمه جـفت منسـت	خــم چــرخ گـردان نـهـفـت مـنـسـت
عــروســم نـبــایـد کـه رعـنـا شــوم	بـــه نــزد خـــردمــنــد رســـوا شــوم
از اندیشـگـان زال شـد خـسـتـه دل	بــران کــار بــنــهــاد پــیـوســتــه دل
همی بـود پـیچـان دل از گفت وگوی	مــگـــر تـــیــره گـــردد ازیــن آبـــروی
همی گشت یکچـند بـر سر سـپـهر	دل زال آگــنــده یــکــســـر بـــمــهــر