شــنــیـدم کــه از پــادشــاهــان غــوریـکــی پــادشــه خــر گـرفــتــی بــزورخـــران زیــر بـــار گــران بـــی عــلــفبـه روزی دو مسـکـین شـدندی تـلـ…
| شــنــیـدم کــه از پــادشــاهــان غــور | یـکــی پــادشــه خــر گـرفــتــی بــزور |
| خـــران زیــر بـــار گــران بـــی عــلــف | بـه روزی دو مسـکـین شـدندی تـلـف |
| چــو مـنـعــم کـنـد ســفـلـه را، روزگـار | نــهــد بـــر دل تـــنــگ درویــش، بـــار |
| چـو بــام بــلـنـدش بــود خـودپــرسـت | کـنـد بـول و خـاشـاک بـر بــام پـسـت |
| شـنـیـدم کـه بــاری بــه عـزم شــکـار | بـــرون رفــت بـــیــدادگــر شـــهــریــار |
| تــگــاور بــه دنــبــال صــیــدی بــرانــد | شـبـش درگـرفـت از حـشـم دور مـاند |
| بـــتــنــهــا نــدانــســت روی و رهــی | بــیـنـداخــت نــاکــام شــب در دهـی |
| یـکــی پــیـرمــرد انــدر آن ده مــقــیـم | ز پـــیــران مـــردم شـــنــاس قـــدیــم |
| پـسـر را همـی گـفـت کـای شـادبـهر | خــرت را مــبــر بــامـدادان بــه شــهـر |
| کـه آن نـاجـوانـمـرد بـرگـشـتـه بــخـت | کـه تـابـوت بـیـنـمـش بـر جـای تـخـت |
| کــمـر بــســتــه دارد بــه فــرمـان دیـو | بـه گـردون بـر از دسـت جـورش غـریو |
| در ایـن کــشــور آســایـش و خــرمـی | نـدیـد و نـبــیـنـد بــه چــشــم آدمــی |
| مــگــر ایـن ســیـه نـامــه بــی صــفــا | بـــه دوزخ بـــرد لــعــنــت انــدر قــفــا |
| پـسـر گـفـت: راه درازسـت و سـخـت | پــیـاده نــیـارم شــد ای نـیـکــبــخــت |
| طــریــقــی بــیـنــدیــش و رایـی بــزن | کــه رای تــو روشــن تـــر از رای مــن |
| پــدر گـفـت: اگـر پــنـد مـن بــشـنـوی | یـکـی ســنـگ بــرداشـت بــایـد قـوی |
| زدن بـــر خـــر نـــامـــور چـــنـــد بــــار | سـر و دسـت و پـهلـوش کـردن فـگـار |
| مـگــر کــان فــرومـایـه زشــت کــیـش | بــه کــارش نــیـایـد خــر لــنــگ ریـش |
| چـو خضر پـیمبـر که کشتـی شکست | وز او دســت جــبــار ظـالـم بــبــسـت |
| بـه سـالی که در بـحـر کشتـی گرفت | بــسـی سـالـهـا نـام زشـتـی گـرفـت |
| تـفـو بـر چـنان مـلـک و دولـت کـه راند | کـه شـنـعـت بـر او تـا قـیامـت بـمـانـد |
| پـسـر چـون شـنـید این حـدیث از پـدر | ســر از خــط فــرمــان نــبــردش بــدر |
| فـرو کـوفـت بـیچـاره خـر را بـه سـنـگ | خـر از دسـت عـاجـز شـد از پـای لنگ |
| پـدر گـفـتـش اکـنون سـر خـویش گـیر | هـر آن ره کـه مـی بـایـدت پـیش گـیر |
| پــــســـر در پــــی کـــاروان اوفـــتـــاد | ز دشــنـام چــنـدان کـه دانـســت داد |
| وز ایــن ســو پـــدر روی در آســـتـــان | کــه یــارب بـــه ســجــاده راســتـــان |
| کـــه چـــنــدان امـــانــم ده از روزگـــار | کــز ایـن نـحــس ظــالــم بــرآیـد دمـار |
| اگــر مــن نــبــیـنــم مــر او را هـلــاک | شب گور چـشمم نخـسـبـد بـه خـاک |
| اگـــــــر مـــــــار زایــــــد زن بـــــــاردار | بــــــه از آدمـــــی زاده دیـــــوســــــار |
| زن از مــرد مــوذی بـــبـــســـیــار بـــه | ســـــگ از مــــردم مــــردم آزار بـــــه |
| مــخــنـث کــه بــیـداد بــا خــود کــنـد | ازان بــه کــه بــا دیــگــری بــد کــنــد |
| شه این جـمله بـشنید و چیزی نگفت | ببست اسب و سر بر نمد زین بخفت |
| همـه شـب بـه بـیداری اخـتـر شـمـرد | ز ســودا و انـدیـشـه خــوابــش نـبــرد |
| چـــو آواز مــرغ ســـحـــر گــوش کــرد | پــریـشــانــی شــب فــرامــوش کــرد |
| سـواران هـمـه شـب همـی تـاخـتـنـد | سـحـرگـه پــی اسـب بــشـنـاخـتـنـد |
| بـر آن عـرصـه بـر اسـب دیدند و شـاه | پـــیــاده دویــدنــد یــکــســر ســپـــاه |
| بــه خــدمـت نـهـادنـد سـر بــر زمـیـن | چـو دریـا شـد از مـوج لـشـکـر، زمـین |
| یـکـی گـفــتــش از دوســتــان قــدیـم | که شب حـاجـبـش بـود و روزش ندیم |
| رعــیـت چــه نــزلــت نـهـادنــد دوش؟ | کـه مـا را نه چـشـم آرمید و نه گـوش |
| شـهـنـشـه نـیـارسـت کـردن حــدیـث | کـه بـر وی چـه آمـد ز خـبــث خـبـیـث |
| هـم آهـسـتـه سـر بـرد پـیش سـرش | فـرو گـفـت پـنـهـان بـه گـوش انـدرش |
| کـســم پــای مـرغــی نـیـاورد پــیـش | ولـی دسـت خـر رفـت از انـدازه بـیش |
| بـزرگان نشسـتـند و خـوان خـواستـند | بــخـوردنـد و مـجــلـس بــیـاراسـتــنـد |
| چــو شــور و طــرب در نــهـاد آمــدش | ز دهــقــان دوشـــیــنــه یــاد آمــدش |
| بـفرمود و جـسـتـند و بـستـند سخـت | بــخــواری فــگـنـدنـد در پــای تــخــت |
| سـیـه دل بــرآهـخـت شـمـشـیـر تـیـز | نـــدانــســـت بـــیــچـــاره راه گـــریــز |
| ســـر نــاامــیــدی بـــرآورد و گـــفـــت | نـشـایـد شـب گـور در خــانـه خــفـت |
| نـه تـنـهـا مـنـت گـفـتــم ای شـهـریـار | کـه بــرگـشـتـه بــخـتـی و بــد روزگـار |
| چـرا خـشـم بـر مـن گـرفـتـی و بـس؟ | منت پـیش گـفـتـم، همه خـلـق پـس |
| چـــو بـــیــداد کـــردی تـــوقـــع مـــدار | کــه نــامــت بــه نـیـکــی رود در دیـار |
| ور ایـدون کـه دشـخـوارت آمـد سـخـن | دگـر هـرچــه دشــخــوارت آیـد مـکــن |
| تـو را چـاره از ظـلم بـرگـشـتـن اسـت | نـه بـیچـاره بـی گـنـه کـشـتـن اسـت |
| مــرا پـــنــج روز دگـــر مـــانــده گـــیــر | دو روز دگـر عـیـش خـوش رانـده گـیـر |
| نــمــانــد ســـتـــمــگـــار بـــد روزگــار | بـــمـــانــد بـــر او لـــعـــنــت پـــایــدار |
| تــو را نـیـک پــنـدسـت اگـر بــشـنـوی | وگـر نـشـنوی خـود پـشـیمـان شـوی |
| بــدان کـی ســتــوده شـود پــادشــاه | کـه خــلـقـش سـتــایـنـد در بــارگـاه؟ |
| چــه ســود آفـریـن بــر ســر انـجــمـن | پــس چـرخـه نـفـریـن کـنـان پــیـرزن؟ |
| همی گـفـت و شـمشـیر بـالـای سـر | ســپــر کـرده جــان پــیـش تــیـر قــدر |
| نـبـیـنـی کـه چـون کـارد بــر سـر بــود | قـــلـــم را زبــــانـــش روان تـــر بــــود |
| شـه از مسـتـی غفلت آمد بـه هوش | بـه گوشـش فـرو گفـت فـرخ سـروش |
| کـز ایـن پــیـر دســت عــقـوبــت بــدار | یـکـی کـشــتــه گـیـر از هـزاران هـزار |
| زمـانـی ســرش در گــریـبــان بــمـانـد | پـس آنگه بـه عـفو آسـتـین بـرفشـاند |
| بـه دسـتـان خـود بـنـد از او بــرگـرفـت | سـرش را بــبـوسـیـد و در بــر گـرفـت |
| بــزرگـیـش بــخـشـیـد و فـرمـانـدهـی | ز شـــاخ امــیــدش بـــرآمـــد بـــهــی |
| بـه گیتـی حـکـایت شـد این داسـتـان | رود نــیــکــبـــخــت از پــی راســتــان |
| بــیـامـوزی از عـاقـلـان حــسـن خـوی | نـه چـنـدان کـه از جـاهل عـیب جـوی |
| ز دشمن شنو سیرت خود که دوست | هرآنچ از تـو آید بـه چشمش نکوست |
| وبــال اســت دادن بــه رنــجــور قــنـد | کـه داروی تــلـخــش بــود ســودمـنـد |
| تــرش روی بــهـتــر کــنــد ســرزنــش | کـه یاران خـوش طـبـع شـیرین مـنش |
| از ایـن بــه نـصـیـحـت نـگـویـد کـسـت | اگــر عــاقــلـی یـک اشــارت بــســت |
گروه کتاب پایگاه خبری شاعر
منبع : درج
منبع : درج
