لوگو پایگاه خبری شاعر www.shaer.ir

فرهنگی، هنری و ادبی

امروز : 16 تیر 1405

پایگاه خبری شاعر

گفتگو با فاطمه عارف نژاد برگزیده نوزدهمین جایزه شعر فجر

فاطمه عارف‌نژاد

متولد 1373  شهر زاهدان

مجموعه شعر شبانماه را چاپ کرده است

در نوزدهمین دوره جایزه شعر فجر نفر اول شعر کلاسیک شده است

……………………………………………………………….

عارف نژاد در گفتگو  با پایگاه خبری شاعر به مجموعه شعر شبانماه اشاره کرد و گفت شبانماه یک مجموعه غزل است با موضوع آزاد. یعنی درواقع شما از موضوعاتی مثل شعر آئینی و عاشورایی گرفته تا عاشقانه و بهاریه و شعر مقاومت و… را در این مجموعه می‌خوانید. برای من خیلی مهم بود که این مجموعه تک‌بعدی نباشد و ساحت‌های مختلف زندگی را در بر بگیرد.از این جهت امید داشتم که شبانماه، دست کم تا حدی بتواند افکار و جهان‌بینی‌ام را در مواجهه با مسائل مختلف نمایندگی کند. البته این مجموعه غزل تنوع زیادی هم در وزن و موسیقی دارد. یکی از چیزهایی هم که در بازخوردهایی که از مجموعه می‌گرفتم مورد توجه و استقبال مخاطب واقع شده بود، همین تنوع بود. شاید بخشی از نشاط کار وامدار این قضیه است.وی ادامه داد تفاوت بین شبانماه و در رکاب صبح، شاید انعکاسی از تفاوت زندگی ما قبل از طوفان‌الاقصی و بعد از آن باشد. شعر، موضوعی جدا از زیست و زندگی منِ شاعر نیست

این شاعر خوش ذوق ادامه داد شبانماه حاصل تجربه‌های شعری من از سال ۹۶ تا ۱۴۰۱ است. سعی کردم برای گزینش اشعار بسیار مشورت‌پذیر باشم و از نظر اساتید و دوستانم استفاده کنم. راستش را بخواهید جمع‌بندی نظرات مختلف برایم کار سختی بود. اما به هرحال بعد از چند مرحله سبک‌سنگین‌کردن و بررسی، در نهایت انتخاب اشعار با کمک و راهنمایی‌های دلسوزانه آقای دکتر محمدحسین نجفی از دفتر شعر شهرستان ادب و آقای محمدرضا معلمی انجام شد. وی افزود اصولاً گزینش و تصمیم‌گیری درباره ترکیب نهایی مجموعه به نظرم کاری است که به مشورت و وسواس هنری زیادی احتیاج دارد تا نتیجه نهایی در عین قابل دفاع بودن تک‌تک اشعار، در کل نوعی یکدستی داشته باشد و بشود اسمش را واقعاً یک مجموعه‌شعر گذاشت.

برگزیده شعر کلاسیک فجر ادامه داد تفاوت بین شبانماه و در رکاب صبح، شاید انعکاسی از تفاوت زندگی ما قبل از طوفان‌الاقصی و بعد از آن باشد. شعر، موضوعی جدا از زیست و زندگی منِ شاعر نیست. حالا وقتی من، مثل تمام جهان، هر روز و هر لحظه با مسئله‌ای به‌غایت سرنوشت‌ساز و تکان‌دهنده مثل جنگ غزه روبرو بودم، مگر می‌شد مخاطب تغییری در ضربان شعرم احساس نکند؟من فکر می‌کنم هنر مرتبط با محور مقاومت بعد از طوفان‌الاقصی وارد مرحلهٔ تازه‌ای شده است یا درواقع باید بشود. در این یک‌سال‌ونیم بعد از ۷ اکتبر، خیلی از دوستان و مخاطبان، من را بیشتر با شعر فلسطین می‌شناسند. الحمدلله در این زمینه کم‌وبیش و به قدر وسع اندک خودم کار کردم اما قطعاً به این معنی نیست که در این مدت شعرهایی با موضوعات دیگر نداشتم.این بانوی شاعر افزود  واقعیت این است که با وجود شعرهای دیگر و موضوعات مختلفی که پیش می‌آمد، تمرکزم روی حوزه فلسطین بود. نوعی رسالت مهم احساس می‌کردم و البته بین آن‌همه خون و آتش، شعر برایم آرام‌بخش هم بود. این است که بیشتر کارهای مرتبط با مسئله مقاومت را منتشر می‌کردم. فکر می‌کنم انتشار و عرضه بعضی اشعارم با موضوعات آزاد شاید الان چندان مهم نباشد و از اولویت‌هایم نیست.در مجموع همین‌طور است که در موضوعات مختلف شعر می‌نویسم و شخصاً معتقدم شاعر نباید به یک موضوع و محتوای خاص محدود شود.

وی خاطر نشان کرد از آنجایی که جشنواره فجر معتبرترین جشنواره و می‌شود گفت بزرگ‌ترین رویداد ادبی ماست، قطعاً بودن در میان نامزدهای آن برایم بسیار انگیزه‌بخش و دلگرم‌کننده است. همچنین جشنواره ملی شعر جوان سوره که به طور ویژه به شاعران جوان می‌پردازد و حضور در میان نامزدهای آن اتفاق شیرین و دلچسبی است. حالا فارغ از نتیجه نهایی که کدام یک از عزیزان برگزیده خواهد بود، به نظرم اینکه شبانماه، به عنوان کتاب اول من، در این جشنواره‌ها نامزد و به این شکل دیده شده توفیق مضاعفی است. این شاعر زاهدانی اضافه کرد اولین کتاب برای هر شاعر و نویسنده‌ای قدم مهم و تأثیرگذاری است و چالش‌های خاص خودش را دارد. بعد از آن مؤلف وارد مرحلهٔ تازه‌ای از مسیر حرفه‌ای خودش می‌شود. وقتی جشنواره‌ای در سطح جشنواره بین‌المللی فجر به اولین اثر یک شاعر جوان تا این حد بها می‌دهد، برایم بسیار اتفاق مبارکی است و جای قدردانی دارد. خدا را بابت این اتفاق شاکرم. وی گفت کماکان در حال شاگردی کردن، یاد گرفتن و کسب تجربه‌های تازه‌ام. بی‌تعارف فکر می‌کنم کارهای روی زمین مانده بسیارند و با نقطه مطلوب فاصله خیلی زیاد است.

این بانوی شاعر به وضعیت نشر اشاره کرد و گفت حقیقت این است که وضعیت بازار کتاب به خصوص در حوزه شعر، واقعاً وضعیت خوبی نیست. می‌دانیم که الان روال کار در خیلی جاها این‌طور شده که بعضی بزرگوارانی که متأسفانه حتی نمی‌شود گفت شاعرند، چیزهایی می‌نویسند و به خیال اینکه شعر است و با آرزوی اینکه شاعر باشند، می‌روند آن را به یک ناشر تحویل می‌دهند. هزینه‌اش را هم پرداخت می‌کنند و می‌گویند این کتاب را منتشر کن. ناشر هم که نه کاری به کیفیت کتاب و نه کاری به ذائقه مخاطب و شأن ادبیات دارد، صرفاً با نگاهی اقتصادی این کار را انجام می‌دهد. نتیجه این می‌شود که ما هرسال تعداد زیادی کتاب در بازار نشر می‌بینیم که اسم‌شان مثلاً کتاب شعر است، اما هیچ نسبتی با شعر و ادبیات به معنای واقعی کلمه ندارند. چالش‌ها در رسانه و فضای مجازی هم خودش بحث دیگری است.برگزیده شعر فجر ادامه داد حالا در این آشفته‌بازار، کار شاعران جوان برای ارائه و عرضه شعر اصیل و فاخر واقعاً گاهی دشوار است. مسیر ناملایمات زیادی دارد. واقعاً وقتی می‌گوئیم یک مجموعه مثلاً با چهل شعر منتشر شده، شاید حجم کتاب به نظر بعضی افراد کم به نظر بیاید، اما آن شاعر برای تک‌تک کلمات و بیت‌ها و مصرع‌ها زحمت کشیده است. زحماتی که برای اهل فن البته به چشم می‌آید، اما به دلایل مختلف گاهی خستگی‌اش هم ممکن است به تن شاعر بماند.

وی افزود با این توضیحات، می‌خواهم بگویم شعر جوان برای رشد قطعاً به این حمایت‌ها و نگاه ویژه بزرگترهای ادبیات نیاز دارد. هم انگیزه‌ها تقویت می‌شوند و هم مسیر روشن‌تر می‌شود.

عارف نژاد در پایان گفت الحمدلله کماکان در حال شاگردی کردن، یاد گرفتن و کسب تجربه‌های تازه‌ام. بی‌تعارف فکر می‌کنم کارهای روی زمین مانده بسیارند و با نقطه مطلوب فاصله خیلی زیاد است. در حال حاضر یکی از دغدغه‌های مهمم این است که کتاب «در رکاب صبح» که متأسفانه هنوز منتشر نشده، با توجه به روز قدس که در پیش است هرچه زودتر به چاپ برسد و در دسترس مخاطبین قرار بگیرد.بعضی شعرهای تازه‌ام را متناسب با حال‌وهوای خودم و بعضی مناسبت‌ها، در کانالم در ایتا منتشر می‌کنم. اما به هرحال تعدادی از آن‌ها هم می‌ماند تا ببینم به امید خدا کی توفیق می‌شود تا جای دیگری ارائه بشوند.