نه دژ مـانـد اینـجـا نه سـنـگ و نه خـاکســـراســـر ز جـــا انـــدر آرنـــد پـــاکوگـــر طـــوس را زیــن گـــزنــدی رســـدبــه خــســرو ز دردش نـژنــدی…
| نه دژ مـانـد اینـجـا نه سـنـگ و نه خـاک | ســـراســـر ز جـــا انـــدر آرنـــد پـــاک |
| وگـــر طـــوس را زیــن گـــزنــدی رســـد | بــه خــســرو ز دردش نـژنــدی رســد |
| بــکــیــن پــدرت انــدر آیــد شــکــســت | شکسـتـی که هرگز نشایدش بـست |
| بـــگـــردان عـــنـــان و مـــیــنــداز تـــیــر | بــدژ شـو مـبــر رنـج بــر خــیـره خـیـر |
| سـخـن هـرچ از پـیـش بــایـسـت گـفـت | نـگـفـت و همـی داشـت انـدر نـهفـت |
| ز بــــی مـــایـــه دســـتـــور نـــاکـــاردان | ورا جــنــگ ســود آمــد و جــان زیــان |
| فــــــرود جــــــوان را دژ آبـــــــاد بـــــــود | بـــدژ درپــرســتــنــده هــفــتــاد بـــود |
| هــمـــه مـــاهــرویــان بـــبـــاره بـــدنـــد | چــو دیـبــای چــیـنـی نـظــاره بــدنــد |
| ازان بــــازگــــشــــتــــن فــــرود جــــوان | ازیــشــان هــمــی بـــود تـــیــره روان |
| چــنـیـن گــفــت بــا شــاهـزاده تــخــوار | کـه گر جـسـت خـواهی همی کـارزار |
| نــگــر نــامــور طـــوس را نــشـــکـــنــی | تــرا آن بــه آیـد کــه اســپ افــگـنـی |
| و دیــگــر کـــه بـــاشـــد مــر او را زمــان | نـیـایـد بــه یـک چـوبــه تـیـر از کـمـان |
| چــو آمـد سـپــهـبــد بــر ایـن تــیـغ کـوه | بــیـایـد کـنـون لـشــکــرش هـمـگـروه |
| تــرا نــیــســت در جــنــگ پـــایــاب اوی | نـــدیـــدی بـــراوهـــای پـــرتـــاب اوی |
| فـرود از تــخــوار ایـن سـخــنـهـا شـنـیـد | کــمــان را بــزه کــرد و انـدر کــشــیـد |
| خــدنــگــی بــر اســپ ســپــهـبــد بــزد | چـــنــان کــز کــمــان ســواران ســزد |
| نــگــون شــد ســر تــازی و جــان بـــداد | دل طــوس پــرکـیـن و ســر پــر ز بــاد |
| بــلــشــکــر گــه آمــد بـــگــردن ســپــر | پــیــاده پــر از گــرد و آســیـمــه ســر |
| گــــواژه هــــمــــی زد پــــس او فــــرود | کـه ایـن نـامـور پــهـلـوان را چــه بــود |
| کــه ایــدون ســتــوه آمــد از یـک ســوار | چـــگــونــه چـــمــد در صـــف کـــارزار |
| پــرســتــنــدگــان خــنـده بــرداشــتــنـد | هـمــی از چــرم نـعــره بــرداشــتــنـد |
| کــه پــیـش جــوانــی یـکــی مــرد پــیـر | ز افــراز غــلــتــان شــد از بــیـم تــیـر |
| ســـپـــهــبـــد فــرود آمــد از کــوه ســـر | بـــرفــتـــنــد گــردان پـــر انــدوه ســر |
| کــه اکــنـون تــو بــازآمــدی تــنـدرســت | بآب مــژه رخ نــبــایــســت شــســت |
| بـــپــیــچــیــد زان کــار پــرمــایــه گــیــو | کــه آمــد پـــیــاده ســـپـــهــدار نــیــو |
| چـنین گفـت کـین را خـود اندازه نیسـت | رخ نــامــداران بــریـن تــازه نــیـســت |
| اگـــر شـــهــریــارســـت بـــا گــوشـــوار | چـه گیرد چـنین لشـکـر کـشـن خـوار |
| نــبــایـد کــه بــاشــیـم هــمــداســتــان | بـــه هــر گــونــه کــو زنــد داســتــان |
| اگــر طـــوس یــک بـــار تـــنــدی نــمــود | زمـــانـــه پــــرآزار گـــشـــت از فـــرود |
| هـمــه جــان فــدای ســیـاوش کــنــیـم | نـبــایـد کـه ایـن بــد فــرامـش کـنـیـم |
| زرســـپ گــرانــمــایــه زو شـــد بـــبـــاد | ســــواری ســـــرافــــراز نــــوذرنــــژاد |
| بـــخـــونــســـت غــرقــه تـــن ریــونــیــز | ازیـن بـیـش خـواری چـه بـیـنـیـم نـیـز |
| گــرو پـــور جـــمــســت و مــغــز قــبـــاد | بــنــادانـی ایـن جــنـگ را بــرگــشــاد |
| همی گفت و جـوشن همی بـست گرم | هـمــی بــر تــنــش بــر بــدریـد چــرم |
| نــــشــــســـــت از بـــــر اژدهــــای دژم | خـــرامـــان بــــیـــامـــد بــــراه چــــرم |
| فـــرود ســــیـــاوش چــــو او را بــــدیـــد | یـکـی بــاد سـرد از جــگـر بــرکـشـیـد |
| هـمـی گـفــت کـیـن لـشــکـر رزمـســاز | نـــدانـــنـــد راه نـــشــــیـــب و فــــراز |
| هـــمـــه یـــک ز دیـــگـــر دلـــاورتـــرنـــد | چـو خـورشـیـد تـابــان بــدو پــیـکـرنـد |
| ولــیـکــن خــرد نــیـســت بــا پــهـلــوان | ســر بــی خــرد چــون تــن بــی روان |
| نــبـــاشــنــد پــیــروز تــرســم بــکــیــن | مــگــر خــســرو آیـد بــتــوران زمــیـن |
| بــکــیــن پــدر جــمــلــه پــشــت آوریــم | مـگـر دشـمـنـان را بــه مـشـت آوریـم |
| بــگـوکــیـن ســوار ســرافــراز کـیـســت | که بـر دست و تـیغش بـبـاید گریست |
| نـــگـــه کـــرد ز افـــراز بــــالـــا تـــخـــوار | بـبـی دانـشـی بـر چـمـن رسـت خـار |
| بــــدو گـــفــــت کــــیـــن اژدهـــای دژم | کــــه مــــرغ از هـــوا انـــدر آرد بــــدم |
| کـه دســت نـیـای تــو پــیـران بــبــسـت | دو لشـکر ز تـرکـان بـهم بـرشـکسـت |
| بـــســی بـــی پــدر کــرد فــرزنــد خــرد | بــسـی کـوه و رود و بــیـابــان سـپـرد |
| پــدر نـیـز ازو شـد بــســی بــی پــســر | بـــپــی بــســپــرد گــردن شــیــر نــر |
| بــــایــــران بــــرادرت را او کــــشــــیــــد | بـجـیـحـون گـذر کـرد و کـشـتـی نـدید |
| وراگــیـو خــوانــنــد پــیــلــســت و بــس | کــه در رزم دریـای نـیـلـســت و بــس |
| چــو بــر زه بــشــســت انــدر آری گــره | خـــدنـــگـــت نــیــابـــد گـــذر بـــر زره |
| ســلـیـح ســیـاوش بــپــوشـد بــجــنـگ | نــتــرســد ز پــیــکــان تــیــر خــدنــگ |
| بـکـش چـرخ و پـیکـان سـوی اسـپ ران | مـگــر خــســتــه گــردد هـیـون گــران |
| پــــیـــاده شــــود بــــازگــــردد مــــگــــر | کـشـان چـون سـپـهبـد بـگـردن سـپـر |
| کــمــان را بـــزه کــرد جـــنــگــی فـــرود | پـس آن قـبـضـه چـرخ بـر کـف بـسـود |
| بـــزد تــیــر بـــر ســیــنــه اســپ گــیــو | فــرود آمــد از بــاره بــرگــشــت نــیــو |
| ز بــام ســپــد کــوه خــنـده بــخــاســت | هـمـی مـغـز گـیـو از گـواژه بـکـاسـت |
| بــرفــتــنــد گــردان هـمــه پــیـش گــیـو | کـه یـزدان سـپـاس ای سـپـهـدار نـیو |
| که اسپ است خسته تو خسته نه یی | تــوان شـد دگـر بــار بــسـتـه نـه یـی |
| بـــرگـــیــو شـــد بـــیــژن شـــیــر مـــرد | فـراوان ســخــنـهـا بــگـفــت از نـبــرد |
| کــه ای بـــاب شــیــراوژن تـــیــزچــنــگ | کـجـا پــیـل بــا تــو نـرفـتــی بــجـنـگ |
| چـــرا دیـــد پـــشـــت تـــرا یــک ســـوار | کــه دســت تــو بــودی بــهــر کــارزار |
| ز تـرکی چـنین اسـپ خـسـتـه بـدسـت | بـرفـتـی سـراسـیمه بـرسـان مسـت |
| بـدو گـفـت چـون کـشـتـه شـد بــارگـی | بــدو دادمــی ســر بــه یــکــبــارگــی |
| هـمــی گــفــت گــفــتــارهـای درشــت | چـو بـیـژن چـنـان دیـد بـنـمـود پـشـت |
| بـــرآشـــفــت گــیــو از گــشـــاد بـــرش | یــکــی تـــازیــانــه بـــزد بـــر ســرش |
| بــدو گــفــت نــشــنـیـدی از رهـنـمــای | کـه بــا رزمـت انـدیـشـه بــایـد بـجـای |
| نـــه تـــو مـــغـــز داری نــه رای و خـــرد | چــنـیـن گـفـت را کـس بــکـیـفـر بــرد |
| دل بــــیــــژن آمــــد ز تــــنــــدی بــــدرد | بـــدادار دارنـــده ســـوگـــنـــد خـــورد |
| کــه زیـن را نـگـردانـم از پــشــت اســپ | مـگـر کــشــتــه آیـم بــکـیـن زرســپ |
| وزآنـــجـــا بـــیــامـــد دلـــی پـــر ز غـــم | ســری پــر ز کــیـنـه بــر گــســتــهـم |
| کــز اســپــان تــو بــاره ای دســتــکــش | کــجـــا بـــر خــرامــد بـــافــراز خــوش |
| بـــده تــا بـــپـــوشــم ســلــیــح نــبـــرد | یــکـــی تـــا پـــدیــد آیــد از مــردمــرد |
| یـکـی تــرک رفــتــســت بــر تــیـغ کــوه | بــدیـن ســان نــظــاره بــرو بــر گــروه |
| چـنـین داد پـاسـخ کـه این نـیسـت روی | ابـــر خــیــره گــرد بـــلــاهــا مــپـــوی |
| زرســـپ ســـپـــهــدار چـــون ریــونـــیــز | سـپــهـبــد کـه گـیـتـی نـدارد بــچـیـز |
| پـــدرت آنــکــه پــیــل ژیــان بـــشــکــرد | بــگــردنــده گــردون هـمــی نـنــگــرد |
| ازو بــــازگــــشــــتــــنــــد دل پــــر ز درد | کـــس آورد بــــا کـــوه خـــارا نـــکـــرد |
| مــگــر پـــر کـــرگــس بـــود رهــنــمــای | وگــرنــه بــران دژ کــه پــویــد بـــپــای |
| بــدو گـفــت بــیـژن کــه مـشــکــن دلـم | کــنـون یـال و بــازو ز هـم بــگـســلـم |
| یـکـی سـخــت سـوگـنـد خـوردم بــمـاه | بـــدادار گــیــهــان و دیــهــیــم شـــاه |
| کــزیـن تــرک مــن بــرنــگــردانـم اســپ | زمـانـم ســرایـد مـگــر چــون زرســپ |
| بـدو گـفـت پـس گـسـتـهـم راه نـیـسـت | خـرد خـود از این تـیـزی آگـاه نـیـسـت |
| جـهـان پـرفـراز و نـشـیـبــسـت و دشـت | گـر ایـدونـک زیـنـجـا بــبــایـد گـذشـت |
| مــرا بــارگــیـر ایـنـک جــوشــن کــشــد | دو مـاندسـت اگـر زین یکـی را کـشـد |
| نـــیـــابـــم دگـــر نـــیـــز هـــمـــتـــای او | بـــرنــگ و تـــگ و زور و بـــالـــای اوی |
| بـــدو گــفــت بــیــژن بـــکــیــن زرســپ | پـیـاده بــپـویـم نـخـواهـم خـود اسـپ |
| چــنــیـن داد پــاســخ بــدو گــســتــهـم | کـه مـویی نـخـواهم ز تـو بـیش و کـم |
| مــــرا گــــر بــــود بــــارگــــی ده هـــزار | هـمــه مــوی پــر از گــوهـر شــاهـوار |
| نــــدارم بـــــدیــــن از تـــــو آن را دریــــغ | نه گنج و نه جـان و نه اسپ و نه تـیغ |
| بــرو یــک بــیــک بـــارگــیــهــا بـــبــیــن | کــدامــت بــه آیــد یــکــی بــرگــزیــن |
| بــفـرمـای تـا زیـن بــر آن کـت هـواسـت | بــســازنـد اگـر کـشـتــه آیـد رواسـت |
| یــکــی رخــش بــودش بـــکــردار گــرگ | کــشــیـده زهـار و بــلـنـد و ســتــرگ |
| ز بـــهــر جـــهـــانـــجـــوی مـــرد جـــوان | بـــرو بــرفــگــنــدنــد بــر گــســتــوان |
| دل گــیــو شــد زان ســخـــن پـــر ز دود | چــو انـدیـشــه کــرد از گـشــاد فــرود |
| فـرسـتــاد و مـر گـسـتــهـم را بــخــوانـد | بــسـی داســتــانـهـای نـیـکـو بــرانـد |
| فـــرســــتــــاد درع ســـیـــاوش بــــرش | هـمـان خـسـروانـی یـکـی مـغـفـرش |
| بــــیـــاورد گـــســـتـــهـــم درع نـــبــــرد | بـــپـــوشــیــد بـــیــژن بـــکــردار گــرد |
| بـــســوی ســـپـــد کــوه بـــنــهــاد روی | چــنـانـچــون بــود مـردم جــنـگـجــوی |
| چــنـیـن گـفـت شـاه جــوان بــا تــخــوار | کـــه آمـــد بـــنــوی یــکـــی نــامــدار |
| نـگـه کـن بــبــیـن تــا ورا نـام چــیـسـت | بـدین مرد جـنگی که خـواهد گریست |
| بــخــســرو تــخــوار ســرایـنــده گــفــت | که این را ز ایران کسی نیست جـفت |
| کــه فــرزنــد گــیــوســت مــردی دلــیــر | بــهـر رزم پــیـروز بــاشــد چــو شــیـر |
| نـــدارد جــــز او گـــیـــو فـــرزنـــد نـــیـــز | گــرامـیـتــرســتــش ز گـنـج و ز چــیـز |
| تــو اکــنـون ســوی بــارگــی دار دســت | دل شــاه ایـران نـشــایـد شـکـســت |
| و دیـــگــــر کــــه دارد هــــمــــی آن زره | کــجــا گــیــو زد بـــر مــیــان بـــرگــره |
| بـــرو تـــیــر و ژوپـــیــن نـــیــابـــد گـــذار | ســـزد گـــر پـــیـــاده کـــنـــد کـــارزار |
| تــو بــا او بــسـنـده نـبــاشـی بــجــنـگ | نـگـه کــن کـه الـمـاس دارد بــچــنـگ |
| بـــزد تـــیـــر بـــر اســـپ بـــیــژن فـــرود | تـو گـفـتـی بـاسـپ اندرون جـان نبـود |
| بــیـفــتــاد و بــیـژن جــدا گــشــت ازوی | ســوی تــیــغ بــا تــیـغ بــنــهــاد روی |
| یــکــی نــعـــره زد کـــای ســـوار دلــیــر | بــمـان تـا بــبــیـنـی کـنـون رزم شـیـر |
| نـدانـی کــه بــی اســپ مـردان جــنـگ | بــیـایـنــد بــا تــیـغ هـنــدی بــچــنـگ |
| بــبــیــنــی مــرا گــر بــمــانــی بــجــای | بــه پــیـکــار ازیـن پــس نـیـایـدت رای |
| چــو بــیـژن هـمـی بــرنـگـشـت از فـرود | فـــرود انــدر آن کـــار تـــنــدی نــمــود |
| یـکــی تــیـر دیـگــر بــیـانـداخــت شــیـر | ســـپـــر بـــر ســـر آورد مـــرد دلـــیــر |
| ســـپـــر بـــر دریـــد و زره را نـــیـــافـــت | ازو روی بــیـژن بــپــســتــی نـتــافـت |
| ازان تــنـد بــالــا چــو بــر ســر کــشــیـد | بـزد دسـت و تـیغ از مـیـان بـرکـشـیـد |
| فـــرود گـــرانـــمـــایــه زو بـــازگـــشـــت | هـــمـــه بــــاره دژ پــــرآواز گـــشـــت |
| دوان بـــیــژن آمــد پـــس پـــشـــت اوی | یـکـی تــیـغ بــد تــیـز در مـشـت اوی |
| بــه بــرگــســتــوان بــر زد و کــرد چــاک | گــرانـمـایـه اســپ انـدر آمـد بــخــاک |
| بـــه دربـــنــد حـــصــن انــدر آمــد فــرود | دلـــیـــران در دژ بـــبـــســـتـــنـــد زود |
| ز بــــاره فـــراوان بـــبــــاریـــد ســـنـــگ | بـدانـسـت کـان نـیـسـت جـای درنـگ |
| خـــروشـــیــد بـــیــژن کـــه ای نــامــدار | ز مـــردی پــــیـــاده دلـــیـــر و ســـوار |
| چــنـیـن بــازگـشـتــی و شـرمـت نـبــود | دریــغ آن دل و نــام جـــنــگــی فــرود |
| بــــیـــامـــد بــــر طـــوس زان رزمـــگـــاه | چـنـیـن گـفـت کـای پــهـلـوان سـپــاه |
| ســزد گــر بـــرزم چــنــیــن یــک دلــیــر | شــود نـامــبــردار یـک دشــت شــیـر |
| اگــــر کــــوه خــــارا ز پــــیــــکــــان اوی | شــــود آب و دریــــا بــــود کــــان اوی |
| ســپــهـبــد نـبــایـد کــه دارد شــگـفــت | ازیــن بــرتــر انــدازه نــتــوان گــرفــت |
| ســپــهـبــد بــدارنــده ســوگــنـد خــورد | کــزیـن دژ بــرآرم بــخــورشــیــد گــرد |
| بـــکـــیــن زرســـپ گـــرامــی ســـپـــاه | بـــرآرم بـــســـازم یــکـــی رزمـــگـــاه |
| تــن تـــرک بـــدخــواه بـــیــجــان کــنــم | ز خــونـش دل ســنـگ مـرجــان کـنـم |
| چــو خــورشـیـد تــابــنـده شـد نـاپــدیـد | شـب تـیـره بـر چـرخ لـشـکـر کـشـیـد |
| دلـــــــیــــــران دژدار مـــــــردی هــــــزار | ز ســـوی کـــلــات انــدر آمــد ســـوار |
| در دژ بـــبـــســتـــنــد زیــن روی تـــنــگ | خـروش جــرس خـاسـت و آوای زنـگ |
| جــریــره بـــتــخــت گــرامــی بــخــفــت | شـب تـیـره بــا درد و غـم بـود جـفـت |
| بــخــواب آتــشــی دیــد کــز دژ بــلــنــد | بــرافــروخــتــی پــیـش آن ارجــمــنـد |
| ســراســر ســپــد کــوه بـــفــروخــتــی | پــرسـتــنـده و دژ هـمـی سـوخــتــی |
| دلـش گـشــت پــر درد و بــیـدار گـشـت | روانـش پــر از درد و تــیـمــار گــشــت |
| بـــبـــاره بـــرآمــد جـــهــان بـــنــگـــریــد | هـمـه کــوه پــرجــوشــن و نـیـزه دیـد |
| رخــش گـشـت پــرخــون و دل پــر ز دود | بـــیــامــد بـــه بـــالــیــن فـــرخ فــرود |
| بـــدو گــفــت بـــیــدار گــرد ای پـــســـر | کــه مــا را بـــد آمــد ز اخــتــر بــســر |
| سـراسـر هـمـه کـوه پــر دشـمـنـســت | در دژ پــر از نــیــزه و جــوشــنــســت |
| بــمـادر چــنـیـن گــفــت جــنـگـی فــرود | کـه از غــم چــه داری دلـت پــر ز دود |
| مــرا گــر زمــانــه شــدســت اســپــری | زمـانـه ز بــخــشـش فـزون نـشـمـری |
| بـــروز جـــوانــی پـــدر کــشـــتـــه شــد | مــرا روز چــون روز او گــشــتــه شــد |
| بــــدســــت گــــروی آمـــد او را زمــــان | ســوی جــان مـن بــیـژن آمــد دمــان |
| بـــکــوشـــم نــمــیــرم مــگــر غـــرم وار | نـــخـــواهــم ز ایــرانـــیــان زیــنـــهــار |
| سـپــه را هـمـه تــرگ و جــوشـن بــداد | یـکــی تــرگ رومــی بــســر بــرنـهـاد |
| مــیـانـرا بــخــفــتــان رومــی بــبــســت | بــیـامــد کــمــان کــیـانــی بــدســت |
| چــو خـورشـیـد تــابــنـده بــنـمـود چـهـر | خــرامــان بـــرآمــد بـــخــم ســپــهــر |
| ز هــر ســـو بـــرآمـــد خـــروش ســـران | گـــــرایــــیــــدن گــــرزهــــای گــــران |
| غــــو کــــوس بــــا نــــالــــه کــــرنــــای | دم نــای ســرغــیـن و هــنــدی درای |
| بـــــــرون آمــــــد از بـــــــاره دژ فــــــرود | دلـیـران تــرکــان هـرآنـکــس کـه بــود |
| ز گــــرد ســــواران و ز گــــرز و تـــــیــــر | ســر کـوه شــد هـمـچــو دریـای قـیـر |
| نــبـــد هــیــچ هــامــون و جــای نــبـــرد | همی کوه و سنگ اسپ را خـیره کرد |
| ازین گـونـه تـا گـشـت خـورشـید راسـت | ســـپـــاه فـــرود دلــاور بـــکـــاســـت |
| فـراز و نـشـیـبــش هـمـه کـشـتــه شـد | سـربــخـت مـرد جـوان گـشـتــه شـد |
| بـــدو خـــیــره مـــانـــدنـــد ایــرانـــیـــان | کــه چــون او نــدیــدنــد شــیــر ژیــان |
| ز تـــرکــان نــمــانــد ایــچ بـــا او ســـوار | نــــدیـــد ایـــچ تــــنـــهـــا رخ کــــارزار |
| عــنــان را بــپــیـچــیـد و تــنــهـا بــرفــت | ز بــالــا ســوی دژ خــرامــیــد تــفــت |
| چــو رهـام و بــیـژن کـمـیـن سـاخــتــنـد | فـراز و نـشـیـبــش هـمـی تــاخـتــنـد |
| چــو بــیـژن پــدیـد آمــد انــدر نــشــیـب | سـبـک شـد عـنان و گران شـد رکیب |
| فـــرود جـــوان تـــرگ بــــیـــژن بــــدیـــد | بـزد دسـت و تـیغ از مـیـان بـرکـشـیـد |
| چــو رهـام گــرد انـدر آمــد بــه پــشــت | خـروشـان یکی تـیغ هندی بـه مشت |
| بـــزد بــــر ســـر کـــتـــف مـــرد دلـــیـــر | فـرود آمـد از دوش دســتــش بــه زیـر |
| چــو از وی جــدا گـشـت بــازوی و دوش | همی تاخت اسپ و همی زد خروش |
| بـــنـــزدیــک دژ بـــیــژن انـــدر رســـیـــد | بـــزخـــمـــی پـــی بــــاره او بـــریـــد |
| پـــیــاده خـــود و چـــنــد زان چـــاکـــران | تــبــه گــشــتــه از چــنـگ کــنـداوران |
| بـــدژ در شــد و در بـــبـــســـتـــنــد زود | شــد آن نـامـور شــیـر جــنـگـی فـرود |
| بـــشــد بـــا پــرســتــنــدگــان مــادرش | گــرفــتــنــد پــوشــیــدگــان در بــرش |
| بـــزاری فــگــنــدنــد بـــر تـــخـــت عــاج | نـــبـــد شـــاه را روز هــنــگـــام تـــاج |
| هـمـه غـالـیه مـوی و مـشـکـین کـمـنـد | پــرســتــنــده و مــادر از بــن بــکــنـد |
| هـمــی کــنــد جــان آن گــرامــی فــرود | هـمـه تـخـت مـویـه هـمـه حـصـن رود |
| چـنـین گـفـت چـون لـب ز هم بـرگـرفـت | کـه این موی کـندن نبـاشـد شـگـفـت |
| کــــنــــون انــــدر آیـــنــــد ایـــرانــــیـــان | بــه تــاراج دژ پــاک بــســتــه مــیــان |
| پـــرســتــنــدگــان را اســیــران کــنــنــد | دژ وبــــاره کــــوه ویـــران کــــنــــنــــد |
| دل هــرک بـــر مــن بـــســـوزد هــمــی | ز جــانــم رخــش بـــرفــروزد هــمــی |
| هــمــه پـــاک بـــر بـــاره بـــایــد شــدن | تــن خــویــش را بـــر زمــیــن بــر زدن |
| کــجـــا بـــهــر بـــیــژن نــمــانــد یــکــی | نــمــانــم مــن ایــدر مــگــر انــدکـــی |
| کـشــنـده تــن و جــان مـن درد اوســت | پـرستـار و گنجـم چـه در خورد اوست |
| بــگـفــت ایـن و رخــســارگــان کــرد زرد | بـــرآمـــد روانـــش بـــتـــیــمـــار و درد |
| بــبــازیـگــری مــانـد ایـن چــرخ مـســت | کـه بــازی بــرآرد بــه هـفـتــاد دسـت |
| زمــانــی بـــخــنــجــر زمــانــی بـــتــیــغ | زمــانــی بـــبـــاد و زمــانــی بــمــیــغ |
| زمـــانــی بـــدســـت یــکـــی نـــاســـزا | زمـانـی خـود از درد و سـخــتــی رهـا |
| زمــانـی دهـد تــخــت و گــنـج و کــلــاه | زمـانـی غــم و رنـج و خــواری و چــاه |
| همی خـورد بـاید کـسـی را کـه هسـت | مـنـم تــنـگـدل تــا شـدم تـنـگـدسـت |
| اگـــر خـــود نــزادی خـــردمـــنـــد مـــرد | نـدیدی ز گـیـتـی چـنـین گـرم و سـرد |
| بــبــایــد بــه کــوری و نــاکــام زیــســت | بــریـن زنـدگــانـی بــبــایـد گـریـســت |
| ســرانــجــام خــاکــســت بــالــیــن اوی | دریـــــغ آن دل و رای و آیــــیـــــن اوی |
| پــرســتــنــدگــان بـــر ســر دژ شــدنــد | هـمـه خـویـشـتـن بــر زمـیـن بـرزدنـد |
| یـکـی آتــشــی خــود جــریـره فـروخــت | هـمـه گـنـجــهـا را بآتــش بــسـوخـت |
| یـکـی تـیـغ بــگـرفـت زان پـس بــدسـت | در خــانــه تــازی اســپــان بــبــســت |
| شــکــمــشــان بــدریــد و بــبــریـد پــی | همـی ریخـت از دیده خـونـاب و خـوی |
| بـــیـــامـــد بــــبــــالـــیـــن فـــرخ فـــرود | یـکــی دشــنـه بــا او چــو آب کــبــود |
| دو رخ را بــــروی پــــســـر بــــر نـــهـــاد | شــکــم بــردریـد و بــرش جــان بــداد |
| در دژ بـــــکـــــنـــــدنــــد ایــــرانــــیــــان | بــغـارت بــبــســتــنـد یـکـســر مـیـان |
| چـــو بـــهــرام نـــزدیــک آن بـــاره شـــد | از انــدوه یـکــســر دلــش پــاره شــد |
| بـــایــرانـــیــان گـــفـــت کـــیــن از پـــدر | بــســی خــوارتــر مــرد و هــم زارتــر |
| کــشــنــده ســـیــاوش چـــاکــر نــبـــود | بــبــالـیـنـش بــر کـشـتـه مـادر نـبــود |
| هــمــه دژ ســـراســـر بـــرافــروخـــتـــه | هـمـه خـان و مـان کـنـده و سـوخـتـه |
| بـــایــرانـــیــان گـــفـــت کـــز کـــردگـــار | بــــتــــرســــیـــد وز گـــردش روزگـــار |
| بــبــد بــس درازســت چــنـگ ســپــهـر | بــه بــیــدادگــر بـــرنــگــردد بـــمــهــر |
| زکــیــخــســرو اکــنــون نــداریــد شــرم | که چـندان سـخـن گفت بـا طوس نرم |
| بـــکــیــن ســـیــاوش فــرســـتـــادتـــان | بـــســی پـــنــد و انــدرزهــا دادتـــان |
| ز خـــــون بـــــرادر چـــــو آگــــه شـــــود | هــمــه شـــرم و آذرم کــوتـــه شــود |
| ز رهــــام وز بــــیـــژن تــــیــــز مــــغــــز | نــیـایـد بــگــیـتــی یـکــی کــار نــغــز |
| هـمـانـنـگــه بــیـامـد ســپــهـدار طــوس | بــــراه کــــلــــات انــــدر آورد کــــوس |
| چـــو گــودرز و چـــون گــیــو کـــنــداوران | ز گـــردان ایــران ســـپـــاهــی گـــران |
| ســپــهـبــد بــســوی ســپــدکـوه شــد | وزانــجــا بـــنــزدیــکــی انــبــوه شــد |
| چــو آمــد بـــبـــالــیــن آن کــشــتــه زار | بــران تــخــت بــا مـادر افـگـنـده خـوار |
| بــیــک دســت بــهــرام پــر آب چــشــم | نـشـسـتـه بــبــالـیـن او پــر ز خـشـم |
| بــــدســــت دگــــر زنــــگــــه شــــاوران | بــرو انــجــمــن گــشــتــه کــنـداوران |
| گـوی چـون درخـتــی بــران تــخـت عـاج | بـــدیـــدار مـــاه و بـــبـــالـــای ســـاج |
| ســیــاوش بـــد خــفــتــه بــر تــخــت زر | ابــا جــوشــن و تــیـغ و گــرز و کــمــر |
| بـــرو زار بـــگــریــســـت گــودرز و گــیــو | بــزرگــان چــو گـرگـیـن و بــهـرام نـیـو |
| رخ طـــوس شـــد پـــر ز خـــون جـــگـــر | ز درد فـــــــرود و ز درد پــــــــســـــــر |
| کــه تــنــدی پــشــیــمــانــی آردت بـــار | تـو در بــوسـتــان تــخـم تـنـدی مـکـار |
| چــنـیـن گـفـت گـودرز بــا طــوس و گـیـو | هــمـــان نــامـــداران و گـــردان نــیــو |
| کــه تــنــدی نــه کــار ســپــهــبــد بــود | سـپــهـبــد کـه تــنـدی کـنـد بــد بــود |
| جــوانــی بــدیـن ســان ز تــخــم کــیـان | بــدیـن فــر و ایـن بــرز و یـال و مــیـان |
| بـــدادی بـــتـــیـــزی و تـــنـــدی بـــبـــاد | زرســـپ آن ســـپـــهــدار نـــوذرنـــژاد |
| ز تـــیـــزی گـــرفـــتـــار شـــد ریــونـــیــز | نـبــود از بــد بــخــت مـا مـانـده چــیـز |
| هــنـــر بـــی خـــرد در دل مـــرد تـــنـــد | چــو تــیـغــی کـه گـردد ز زنـگـار کـنـد |
| چـو چـنـدیـن بـگـفـتـنـد آب از دو چـشـم | بــبــاریـد و آمــد ز تــنــدی بــخــشــم |
| چــنــیــن پــاســخ آورد کــز بـــخــت بــد | بـسـی رنـج وسـخـتـی بـمـردم رسـد |
| بــــفـــرمـــود تـــا دخـــمـــه شـــاهـــوار | بــکــردنــد بـــر تــیــغ آن کــوهــســار |
| نـــهـــادنــــد زیـــرانـــدرش تــــخــــت زر | بـــدیــبـــای زربـــفــت و زریــن کــمــر |
| تـــن شـــاهـــوارش بـــیـــاراســـتـــنـــد | گل و مشک و کافور و می خـواستـند |
| ســرش را بــکــافــور کــردنــد خــشــک | رخـش را بــعـطـر و گـلـاب و بـمـشـک |
| نـهـادنــد بــر تــخــت و گــشــتــنــد بــاز | شــد آن شــیـردل شــاه گــردن فــراز |
| زراســــپ ســــرافـــراز بــــا ریـــونـــیـــز | نــهــادنــد در پـــهــلــوی شـــاه نــیــز |
| ســپــهــبـــد بـــران ریــش کــافــورگــون | بـــبـــاریــد از دیــدگــان جـــوی خــون |
| چــنــیـنــســت هــرچــنــد مــانــیـم دیـر | نـه پــیـل ســرافــراز مــانـد نـه شــیـر |
| دل سـنـگ و سـنـدان بــتــرسـد ز مـرگ | رهـــایــی نـــیــابـــد ازو بـــار و بـــرگ |
| *** | |
| ســـه روزش درنـــگ آمـــد انـــدر چـــرم | چـــهـــارم بـــرآمـــد ز شـــیــپـــور دم |
| ســپــه بــرگـرفــت و بــزد نـای و کــوس | زمـیـن کـوه تــا کـوه گـشـت آبــنـوس |
| هـرآنـکــس کـه دیـدی ز تــوران ســپــاه | بــکـشـتــی تــنـش را فـگـنـدی بــراه |
| هــمــه مــرزهــا کــرد بـــی تــار و پـــود | هـمـی رفــت پــیـروز تــا کــاســه رود |
| بــــدان مـــرز لـــشـــکـــر فـــرود آوریـــد | زمـین گـشـت زان خـیمـه هـا نـاپـدید |
| خــبــر شـد بــتــرکـان کـز ایـران ســپــاه | ســوس کــاســه رود انـدر آمــد بــراه |
| ز تــــران بــــیـــامـــد دلـــیـــری جــــوان | پـــلـــاشـــان بـــیــداردل پـــهـــلـــوان |
| بــیـامـد کــه لــشــکــر هـمـی بــنـگــرد | درفــش ســران را هـمـی بــشــمــرد |
| بــلــشــکــرگــه انــدر یــکــی کــوه بــود | بـــلــنــد و بــیــکــســو ز انــبــوه بــود |
| نــشــســتــه بــرو گــیـو و بــیـژن بــهـم | هـمـی رفـت هـرگـونـه از بـیش و کـم |
| درفــش پـــلــاشــان ز تـــوران ســـپـــاه | بــــدیـــدار ایـــشــــان بــــرآمـــد ز راه |
| چـــــو از دور گــــیــــو دلــــاور بـــــدیــــد | بـزد دسـت و تـیغ از مـیـان بـرکـشـیـد |
| چــنـیـن گـفـت کـامـد پــلـاشــان شــیـر | یــکـــی نــامـــداری ســـواری دلـــیــر |
| شـــوم گـــر ســـرش را بــــبـــرم ز تـــن | گـرش بــســتــه آرم بــدیـن انـجــمـن |
| بــدو گــفــت بــیـژن کــه گــر شــهــریـار | مــرا داد خـــلـــعـــت بـــدیــن کـــارزار |
| بــفــرمــان مــرا بـــســت بـــایــد کــمــر | بـــرزم پـــلــاشـــان پـــرخـــاشـــخـــر |
| بــه بــیـژن چــنـیـن گــفــت گــیـو دلــیـر | کـه مـشـتـاب در چـنگ این نـره شـیر |
| نــبــایــد کــه بــا او نــتــابــی بــجــنــگ | کـنـی روز بــر مـن بـریـن جـنـگ تـنـگ |
| پــلـاشـان چــو شـیـر اســت در مـرغـزار | جــز از مـرد جــنـگـی نـجــویـد شـکـار |
| بــدو گــفــت بــیــژن مــرا زیـن ســخــن | بــه پــیـش جــهـانـدار نـنـگـی مـکــن |
| ســلــیــح ســیــاوش مــرا ده بــجــنــگ | پــس آنـگـه نـگـه کـن شـکـار پــلـنـگ |
| بــــــدو داد گــــــیـــــو دلـــــیـــــر آن زره | هــمــی بـــســت بــیــژن زره را گــره |
| یــکــی بـــاره تـــیــزرو بـــرنــشـــســـت | بــهـامــون خــرامــیـد نـیـزه بــدســت |
| پــلــاشــان یـکــی آهــو افــگــنــده بــود | کــبــابــش بــر آتــش پــراگــنـده بــود |
| همـی خـورد و اسـپـش چـران و چـمـان | پـلـاشـان نـشـسـتـه بـه بــازو کـمـان |
| چـو اسـپــش ز دور اسـپ بــیـژن بــدیـد | خـــروشـــی بـــرآورد و انــدر دمـــیــد |
| پــلــاشــان بـــدانــســت کــامــد ســوار | بـــیـــامـــد بـــســـیــچـــیــده کـــارزار |
| یـکــی بــانــگ بــرزد بــه بــیـژن بــلــنــد | مـنـم گـفــت شــیـراوژن و و دیـوبــنـد |
| بــگـو آشــکــارا کــه نـام تــو چــیـســت | که اختـر همی بـر تـو خواهد گریست |
| دلـــاور بــــدو گـــفـــت مـــن بـــیـــژنـــم | بــرزم انــدرون پــیــل و رویـیــن تــنــم |
| نــیــا شــیـر جــنــگــی پــدر گــیـو گــرد | هـم اکـنـون بـبـیـنـی ز مـن دسـتـبـرد |
| بــــــــروز بــــــــلــــــــا در دم کــــــــارزار | تــو بــر کـوه چــون گـرگ مـردار خــواه |
| هـمـی دود و خـاکـسـتـر و خـون خـوری | گـه آمـد کـه لـشــکـر بــهـامـون بــری |
| پــلــاشــان بــپــاســخ نــکــرد ایــچ یــاد | بــرانـگـیـخـت آن پــیـل تـن را چـو بــاد |
| ســـواران بـــنـــیـــزه بـــرآویـــخـــتـــنـــد | یـکــی گــرد تــیـره بــرانـگــیـخــتــنــد |
| ســنـانـهـای نـیـزه بــهـم بــرشـکـســت | یلـان سـوی شـمـشـیر بـردند دسـت |
| بــزخـم انـدرون تــیـغ شـد لـخـت لـخـت | بـــبــودنــد لــرزان چــو شــاخ درخــت |
| بآب انـــدرون غـــرقـــه شـــد بــــارگـــی | سـرانشـان غـمی گـشـت یکـبـارگـی |
| عـــمــود گـــران بـــرکـــشـــیــدنــد بـــاز | دو شــیــر ســرافــراز و دو رزمــســـاز |
| چـــنــیــن تـــا بـــرآورد بـــیــژن خـــروش | عـــمـــودگـــران بـــرنـــهــاده بـــدوش |
| بــــزد بــــر مـــیـــان پـــلـــاشـــان گـــرد | همـه مهره پـشـت بـشـکـسـت خـرد |
| ز بـــالـــای اســـپ انـــدر آمـــد تـــنــش | نگـون شـد بـر و مـغـفـر و جـوشـنـش |
| فـــرود آمــد از بـــاره بـــیــژن چـــو گـــرد | ســر مــرد جــنــگــی ز تــن دور کــرد |
| ســلـیـح و ســر و اســپ آن نـامـجــوی | بــــیـــاورد و ســـوی پـــدر کـــرد روی |
| دل گـــیــو بـــد زان ســـخـــن پـــر ز درد | کــه چــون گــردد آن بـــاد روز نــبـــرد |
| خــروشـان و جــوشـان بــدان دیـده گـاه | کــه تــا گــرد بـــیــژن کــی آیــد ز راه |
| هــــمــــی آمـــــد از راه پـــــور جـــــوان | سـر و جــوشـن و اسـپ آن پــهـلـوان |
| بــــیـــاورد و بــــنـــهـــاد پـــیـــش پــــدر | بــدو گـفــت پــیـروز بــاش ای پــســر |
| بـــرفــتـــنــد بـــا شــادمــانــی ز جـــای | نــهـادنــد ســر ســوی پــرده ســرای |
| بـــیــاورد پــیــش ســپـــهــبـــد ســرش | همـان اسـپ بـا جـوشـن و مـغـفـرش |
| چــنـان شـاد شـد زان سـخـن پــهـلـوان | کـه گـفـتـی بـرافـشـانـد خـواهد روان |
| بــدو گـفــت کـای پــور پــشــت ســپــاه | ســـر نـــامـــداران و دیــهــیــم شـــاه |
| هـمـیـشــه بــزی شــاد و بــرتــرمــنـش | ز تــــو دور بــــادا بــــد بــــدکــــنـــش |
| *** | |
| ازان پــس خــبــر شــد بـــافــراســیــاب | کــه شــد مـرز تــوران چــو دریـای آب |
| ســوی کــاســه رود انــدر آمــد ســپــاه | زمـیـن شـد ز کـیـن ســیـاوش سـیـاه |
| ســپــهـبــد بــه پــیـران ســالـار گــفــت | که خـسـرو سـخـن بـرگشاد از نهفت |
| مـگـر کــیـن ســخــن را پــذیـره شــویـم | هـمـه بــا درفــش و تــبــیـره شــویـم |
| وگـــرنـــه ز ایـــران بــــیـــایـــد ســـپـــاه | نـه خـورشـیـد بـینـیم روشـن نـه مـاه |
| بـــرو لـــشـــکـــر آور ز هــر ســـو فـــراز | ســخــنــهــا نــبــایــد کــه گــردد دراز |
| وزیــن رو بـــرآمـــد یـــکـــی تـــنـــدبـــاد | کــه کـــس را ز ایــران نــبـــد رزم یــاد |
| یــکــی ابـــر تــنــد انــدر آمــد چــو گــرد | ز سـرمـا هـمـی لـب بـدنـدان فـسـرد |
| ســراپــرده و خــیـمــه هـا گــشــت یـخ | کــشــیــد از بـــر کــوه بـــر بــرف نــخ |
| بــیـک هـفـتـه کـس روی هـامـون نـدیـد | هـمـه کـشـور از بــرف شــد نـاپــدیـد |
| خــور و خــواب و آرامــگــه تـــنــگ شــد | تـو گفـتـی که روی زمین سـنگ شـد |
| کـــســــی را نـــبــــد یـــاد روز نـــبــــرد | همی اسپ جـنگی بـکشت و بـخورد |
| تــبــه شــد بــســی مــردم و چــارپــای | یـکـی را نـبــد چــنـگ و بــازو بــجــای |
| بـــهــشــتــم بـــرآمــد بـــلــنــد آفــتــاب | جــهـان شـد سـراسـر چـو دریـای آب |
| ســپــهـبــد ســپــه را هـمـی گـرد کــرد | ســخــن رفــت چــنــدی ز روز نــبــرد |
| کـه ایـدر ســپــه شــد ز تــنـگـی تــبــاه | ســزد گــر بـــرانــیــم ازیــن رزمــگــاه |
| مـــبــــادا بـــریـــن بـــوم و بـــرهـــا درود | کـلـات و ســپــدکـوه گـر کــاســه رود |
| ز گـــردان ســـرافـــراز بـــهــرام گــفـــت | کـه این از سـپـهـبـد نـشـایـد نـهـفـت |
| تــو مــا را بــگــفــتــار خــامــش کــنــی | هــمــی رزم پـــور ســیــاوش کــنــی |
| مـکــن کــژ ابــر خــیـره بــر کــار راســت | بـیک جان نگه کن که چندین بـکاست |
| هــنــوز از بــدی تــا چــه آیــدت پــیــش | بـه چـرم اندر است این زمان گاومیش |
| سـپـهبـد چـنـین گـفـت کـاذرگـشـسـپ | نــبــد نــامــورتــر ز جــنـگــی زرســپ |
| بــلـشــکــر نـگـه کـن کـه چــون ریـونـیـز | کــه بــیـنــی بــمــردی و دیــدار نــیــز |
| نـه بــر بــی گــنـه کــشــتــه آمـد فــرود | نـوشـتــه چــنـیـن بــود بــود آنـچ بــود |
| مــرا جـــام ازو پـــر مــی و شــیــر بـــود | جــوان را ز بــالــا ســخــن تــیــر بــود |
| کـــنـــون از گـــذشـــتـــه نــیــاریــم یــاد | بــه بــیـداد شـد کـشـتـه او گـر بــداد |
| چــو خـلـعـت سـتــد گـیـو گـودرز ز شـاه | کــه آن کــوه هــیــزم بــســوزد بـــراه |
| کــنــونــســت هـنــگــام آن ســوخــتــن | بــه آتــش ســپــهـری بــرافـروخــتــن |
| گــشـــاده شـــود راه لــشـــکـــر مــگــر | بـــبـــاشــد ســپـــه را بـــروبـــر گــذر |
| بـدو گـفـت گـیو این سـخـن رنج نیسـت | وگر هسـت هم رنج بـی گنج نیسـت |
| غـمـی گـشـت بــیـژن بــدیـن داسـتــان | نـبــاشـم بـدیـن گـفـت هـمـداسـتـان |
| مــرا بــا جــوانــی نــبــایــد نــشــســت | بــپــیـری کـمـر بــر مـیـان تــو بــسـت |
| بـــرنــج و بـــســخـــتـــی بـــپـــروردیــم | بـــگـــفـــتـــار هـــرگـــز نـــیـــازردیـــم |
| مــرا بـــرد بـــایــد بـــدیــن کــار دســـت | نشـاید تـو بـا رنـج و مـن بـا نشـسـت |
گروه کتاب پایگاه خبری شاعر
منبع : درج
منبع : درج











