خانه / کتابخانه دیجیتال / کتاب های شاعران / ناصرخسرو قبادیانی / شماره ٦

شماره ٦

نـکــوهـش مـکــن چــرخ نـیـلــوفــری رابـرون کـن ز سـر بـاد و خـیره سـری رابـــری دان از افــعــال چـــرخ بـــریــن رانــشــایــد ز دانــا نــکــوهــش…

نـکــوهـش مـکــن چــرخ نـیـلــوفــری را	بـرون کـن ز سـر بـاد و خـیره سـری را
بـــری دان از افــعــال چـــرخ بـــریــن را	نــشــایــد ز دانــا نــکــوهــش بــری را
همی تـا کند پـیشـه، عـادت همی کن	جـهـان مـر جـفـا را، تـو مـر صـابــری را
هـم امـروز از پــشــت بــارت بــیـفــگـن	مـیـفــگــن بــه فــردا مـر ایـن داوری را
چـو تـو خـود کـنـی اخـتـر خـویش را بـد	مـدار از فـلـک چـشـم نـیک اخـتـری را
بـه چهره شدن چـون پـری کی تـوانی؟	بــه افـعــال مـانـنـده شــو مـر پــری را
بــدیـدی بــه نـوروز گـشـتـه بــه صـحـرا	بــه عـیـوق مـانـنـده لـالـه ی طــری را
اگـر لـالـه پــر نـور شــد چــون ســتــاره	چــرا زو نــپـــذرفــت صــورت گــری را؟
تـو بـا هوش و رای از نکو محضران چون	هـمـی بـرنـگـیـری نـکـو مـحـضـری را؟
نـگـه کـن کـه مـانـد هـمـی نـرگـس نـو	ز بــس سـیـم و زر تـاج اسـکـنـدری را
درخــت تــرنــج از بــر و بــرگ رنــگــیـن	حــکــایــت کــنــد کــلــه قــیـصــری را
سـپـیدار مـانده اسـت بـی هیچ چـیزی	ازیــرا کـــه بـــگــزیــد او کـــم بـــری را
اگــر تــو از آمــوخــتــن ســر بـــتــابــی	نـجــویـد ســر تــو هـمــی ســروری را
بـــســوزنــد چــوب درخــتــان بــی بـــر	سزا خـود همین است مر بـی بـری را
درخــت تــو گــر بـــار دانــش بـــگــیــرد	بـــه زیــر آوری چـــرخ نــیــلــوفـــری را
نــگــر نــشــمــری، ای بــرادر، گــزافــه	بــه دانـش دبــیـری و نـه شــاعـری را
کـه ایـن پـیـشـهـا اسـت نـیـکـو نـهـاده	مــرالـــفـــغـــدن نــعـــمـــت ایــدری را
دگـرگـونه راهی و عـلـمی اسـت دیگـر	مــرالــفـــغـــدن راحـــت آن ســـری را
بـلی این و آن هر دو نطـق اسـت لیکن	نـمـانـد هـمـی سـحـر پــیـغـمـبــری را
چـو کـبـگ دری بـاز مـرغ اسـت لـیـکـن	خـطـر نـیـسـت بــا بــاز کـبــگ دری را
پــیـمـبــر بــدان داد مـر عــلــم حــق را	که شایستـه دیدش مر این مهتـری را
بــه هــارون مــا داد مــوســی قــرآن را	نبـوده اسـت دستـی بـران سـامری را
تـو را خـط قـیـد عـلـوم اسـت و، خـاطـر	چــو زنـجــیـر مـر مـرکـب لـشــکـری را
تـو بــا قـیـد بـی اسـپ پـیـش سـواران	نــبـــاشــی ســزاوار جــز چــاکــری را
ازین گـشـتـه ای، گـر بـدانی تـو، بـنـده	شــه شــگــنـی و مــیـر مــازنــدری را
اگـر شـاعـری را تــو پــیـشـه گـرفـتــی	یـکــی نـیـز بــگــرفــت خــنـیـاگــری را
تـو بـرپـائی آنـجـا کـه مـطـرب نـشـیـنـد	ســـزد گـــر بـــبـــری زیـــان جـــری را
صـفـت چـند گوئی بـه شـمشـاد و لاله	رخ چــون مــه و زلــفــک عــنـبــری را؟
بـه عـلم و بـه گوهر کـنی مدحـت آن را	که مایه است مر جهل و بد گوهری را
بــه نـظــم انـدر آری دروغــی طــمـع را	دروغ اســت ســرمـایـه مـر کـافــری را
پـسـنـده اسـت بــا زهـد عـمـار و بــوذر	کـنـد مـدح مـحــمـود مـر عـنـصـری را؟
مــن آنـم کــه در پــای خــوگــان نـریـزم	مــر ایـن قــیـمــتــی در لــفــظ دری را
تــو را ره نـمـایـم کـه چــنـبــر کــرا کــن	بـه سـجـده مر این قـامـت عـرعـری را
کـسـی را بــرد سـجـده دانـا کـه یـزدان	گـزیده سـتـش از خـلـق مـر رهبـری را
کـسـی را کـه بــســتــرد آثــار عـدلـش	ز روی زمــــیــــن صــــورت جــــائری را
امـام زمـانـه کــه هـرگـز نـرانـده اســت	بــر شـیـعـتــش سـامـری سـاحـری را
نـه ریـبـی بـجـز حـکـمـتـش مـردمـی را	نـه عـیـبـی بــجـز هـمـتـش بــرتـری را
چـو بـا عدل در صدر خـواهی نشسـتـه	نـشـانـده در انـگـشـتـری مـشـتـری را
بـشو زی امامی که خـط پـدرش اسـت	بــه تــعــویـذ خــیـرات مـر خــیـبــری را
بـبـین گـرت بـایـد کـه بـینـی بـه ظـاهـر	ازو صـــورت و ســـیـــرت حـــیـــدری را
نـیـارد نــظــر کــرد زی نــور عــلــمــش	کـه در دسـت چـشـم خـرد ظـاهری را
اگـر ظـاهـری مـردمـی را بــجــســتــی	بـه طاعت، بـرون کردی از سر خری را
ولـیـکـن بــقــر نـیـســتــی ســوی دانـا	اگــر جــویــدی حــکــمــت بـــاقــری را
مرا همچو خود خر همی چون شمارد؟	چـه ماند همی غـل مر انگشـتـری را؟
نبـیند کـه پـیشـش همی نظـم و نثـرم	چــو دیـبــا کــنـد کــاغــذ دفــتــری را؟
بــخـوان هـر دو دیـوان مـن تـا بــبـیـنـی	یکـی گـشـتـه بـا عـنصـری بـحـتـری را